Denizcilik Sektöründe Uyumluluk Uyarıları ve Gereklilikler
2026 yılı denizcilik uyumluluğu açısından da önemli bir eşik yılı. Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) tarafından yürürlüğe giren yeni düzenlemelerle birlikte, küçük gemilerin kutup sularında operasyon yapması için daha kapsamlı planlama ve raporlama gereklilikleri, konteyner kayıplarının zorunlu raporlanması, gemi güvertelerinde yük güvenliği, yakıtın uygunluk sertifikaları ve denizciler için zorunlu önleme eğitimi gibi bir dizi yeni uyum yükümlülüğü devreye girdi. Bu kurallar SOLAS ve STCW kapsamında gemi sahipleri, yöneticileri ve ekipler için uyum takvimlerini içeriyor ve deniz güvenliğini artırmayı amaçlıyor.
Ayrıca CO₂ emisyonu ve denizcilik sektöründe karbon piyasası rejimleri (EU ETS, FuelEU Maritime ve Birleşik Krallık ETS) 2026 itibarıyla kapsamlarını genişletiyor. AB Emisyon Ticaret Sistemi (EU ETS) tam uygulamaya girerken, FuelEU Maritime’in ilk uyum döngüsü tamamlanıyor. UK ETS’nin Temmuz 2026’de denizcilik kapsamına alınması planlanıyor; bu da kara ve deniz emisyonlarının ayrı sistemler üzerinden takip edilmesini gerektirecek. Hesaplamalar artık sadece CO₂ değil, CO₂ eşdeğeri (CO₂e) sera gazlarını de kapsayacak şekilde genişliyor. Bu durum işletmeler için yükümlülüklerin gerçek zamanlı izlenmesi, raporlanması ve mali sorumlulukların net şekilde ayrıştırılması zorunluluğunu doğuruyor.
Denizcilik sektöründe uyum yaklaşımı statik kontrollerden sürekli izlemeye kayıyor.
Öne çıkan uygulamalar:
Karşı taraf gemilerinin aylık risk bazlı taranması
Karmaşık mülkiyet ve aracı yapılarında artırılmış due diligence
Yaptırıma tabi ticaret rotalarında davranışsal izleme
Yaptırım otoriteleri artık yalnızca gemileri değil, broker–sigortacı–operatör ağlarını hedef alıyor.
EU–U.S. Ticaret Anlaşmalarının Onay Süreci Askıya Alındı
European Parliament, July 2025’te siyasi mutabakata varılan EU–U.S. ticaret anlaşmasının onay sürecini askıya aldı.
Gerekçe: ABD’nin, özellikle Greenland bağlamında, AB ülkelerine yönelik tekrar eden gümrük vergisi (tariff) tehditleri.
Parlamento, tarifelerin pazarlık aracı olarak kullanılmasının müzakere güvenilirliğini zedelediğini açıkladı.
Anlaşmanın yürürlüğe girmesine ilişkin takvim belirsizliğe girdi.
Avrupa Komisyonu, egemenlik ve öngörülebilir ticaret ilkeleri vurgusuyla koordineli bir AB yanıtı üzerinde çalıştığını duyurdu.
Regülasyonlar Çerçevesinde Kimyasal Kullanımının Değerlendirilmesi
ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA), TSCA kapsamında birden fazla kimyasal için nihai risk değerlendirmelerini yayımladı.
“Unreasonable risk” tespiti yapılan maddeler için yeni düzenleyici yükümlülükler bekleniyor.
Şirketlerin ürün tasarımı, tedarik zinciri ve uyum süreçlerini bu değerlendirmelere göre güncellemesi gerekecek.
Avrupa Komisyonu, “Better Regulation” başlığı altında yeni bir Call for Evidence süreci başlattı.
Amaç: AB mevzuatının daha orantılı, sade ve uygulanabilir hale getirilmesi.
Yeni AML Rejimi: Avrupa’da Uyumluluğun Standartlaşması
2024–2025 döneminde Avrupa Birliği, kara para aklamayla mücadele ve terör finansmanını engelleme çerçevesini kökten yeniledi. Bu kapsamda AML Paket’i altında yeni düzenlemeler kabul edildi. Bu düzenlemeler 10 Temmuz 2027 itibarıyla tamamen yürürlüğe girecek ve 2026, uyum hazırlıklarının son kritik yılı olacak.
Ortak Avrupa AML kitabı: AB’de daha önce farklı ulusal uygulamalarla yürütülen AML kuralları artık tek bir düzenleme içinde toplanacak. Böylece AML kuralları tüm üye devletlerde doğrudan uygulanabilir hâle gelecek.
Kapsam genişletiliyor: Sadece finansal sektör değil; kripto varlık hizmet sağlayıcıları, lüks eşya satıcıları, emlak profesyonelleri, kurumsal hizmet sağlayıcılar ve hatta profesyonel spor kulüpleri gibi yeni gruplar da yükümlü olacak.
Uyum yönetişimi zorunluluğu: Yükümlü şirketler, risklere uygun AML iç prosedürlerini belirlemek, uyum yöneticisi atamak ve bu çerçevede etkin kontroller kurmak zorunda. Grup şirketlerinde bu sorumluluk merkezden yürütülecek.
Faydacı sahip tanımlaması: “Beneficial ownership” (gerçek faydalanıcı) bilgileri daha ayrıntılı toplanacak; pay oranı hesap yöntemi AB genelinde standardize edilecek. Bu sayede farklı ülkeler arasında tutarsız yöntemler ortadan kalkacak.
Regülasyonlar geçiş döneminden uygulama dönemine girecek
Fintek ekosistemi son yıllarda ardı ardına yeni düzenlemelerle karşılaştı. 2026 ise bu değişimin teoriden pratiğe geçtiği yıl olacak. MiCA Tüzüğü 2024 sonunda yürürlüğe girmiş olsa da birçok AB ülkesi için ek geçiş süreleri tanınmıştı; bu sürelerin tamamı 2026’da sona eriyor. Böylece kripto varlık hizmet sağlayıcıları, 27 AB ülkesinde tek ve uyumlu bir çerçeveye göre faaliyet gösterecekler.
Aynı dönemde PSD3 ve yeni ödeme hizmetleri rejimleri de yasalaşacak. Bu paket, ödeme kuruluşlarının yetkilendirilmesinden kullanıcı haklarına ve güçlü müşteri doğrulamasına kadar ödeme ekosistemini tümden revize edecek.
Dolandırıcılıkta yeni cephe: Yapay zekâya karşı yapay zekâ
Dolandırıcılık yöntemleri dijitalleşme ile birlikte evrildi. Deepfake teknolojisi, sentetik kimlik oluşturma ve otomatikleştirilmiş saldırı sistemleri, finans sektöründe riskleri artırıyor. 2030’a kadar dijital bankacılık kaynaklı dolandırıcılığın 58 milyar doların üzerine çıkması bekleniyor. Bu nedenle bankalar artık sadece reaktif sistemlere değil, gerçek zamanlı ve yapay zekâ destekli risk platformlarına yatırım yapıyor. Dolandırıcılıkla mücadele, uyum gerekliliği olmanın ötesine geçiyor ve doğrudan rekabet avantajı haline geliyor.
